De conventionele laparoscopische sterilisatie
Indien een besluit tot definitieve anticonceptie door middel van sterilisatie wordt overwogen, was er slechts de keuze tussen een ingreep onder plaatselijke verdoving bij de man, de vasectomie, of een ingreep onder algehele narcose bij de vrouw, de laparoscopische sterilisatie. Deze laparoscopische sterilisatie heeft een behoorlijke impact: het betekent een opname in een ziekenhuis op de dagverpleging, een ingreep onder  narcose met alle bijwerkingen vandien en een herstel van één tot drie dagen met littekens op de buik. De complicaties - vaatlesies en darmletsels - bij deze ingreep treden op bij  7 per 1.000 ingrepen. De betrouwbaarheid van een laparoscopische sterilisatie is minder hoog dan aanvankelijk gedacht; afhankelijk van de methode die gebruikt wordt, clip, ring of coagulatie,  treden er tot 19 per 1.000 gesteriliseerde vrouwen een zwangerschap op, soms nog tien jaar nadien.

De hysteroscopische sterilisatie
Sedert de ontwikkeling van de hysteroscopie  is gezocht naar methoden om langs deze weg de tubae te blokkeren. Bevriezing, laser, electro-coagulatie en chemische coagulatie leverden geen betrouwbare en veilige oplossing. In de negentiger jaren werd in Nederland de Ovablock® methode geïntroduceerd. Een siliconen pasta wordt daarbij via de hysteroscoop in de tuba gespoten welke daarna snel uithardt. De procedure is bewerkelijk, tijdrovend en de betrouwbaarheid niet goed gedocumenteerd.

Nieuwe hysteroscopische sterilisatie “Essure”
In 2002 werd een nieuwe hysteroscopische sterilisatie, Essure® genaamd, geïntroduceerd. Bij deze methode wordt een voerdraad door het werkkanaal van een hysteroscoop in de tuba opgevoerd. Op de tip van deze voerdraad zit een opgerold klein veertje van nitinol (nikkel-titanium legering) met daarin polyethyleenteraphthalaat (dacron) vezels. Het veertje wordt als een vasculaire stent in het intramurale gedeelte van de tuba geplaatst waarmee dan de dacron vezels gefixeerd blijven in dit tuba gedeelte en aldaar een weefsel reactie geven waardoor de tuba in enkele weken tijd geheel dichtgroeit.
In Nederland werd deze procedure verder door ontwikkeld zodanig dat deze nu poliklinisch kan plaatsvinden zonder verdoving. Na adequate training is de leercurve nu kort en thans zijn er 40 ziekenhuizen en ZBC’s  in Nederland die deze methode volgens dit protocol aanbieden. In Nederland zijn 4.000 vrouwen reeds op deze wijze gesteriliseerd, wereldwijd werden reeds meer dan 130.000 vrouwen geholpen.

Het plaatsen van de Essure vindt plaats binnen tien dagen na de menstruatie, aangezien dan het endometrium nog dun genoeg is om gemakkelijk de tuba openingen te herkennen. De patiënte kan direct huiswaarts en er zijn geen beperkingen.
Na de ingreep moet de patiënte drie maanden de anticonceptie continueren totdat de tubae zijn dicht gegroeid. Na deze drie maanden wordt een transvaginale echoscopie verricht voor lokalisatie van de Essure-veertjes. Is het veertje na drie maanden in situ na een vlotte procedure, dan heeft onderzoek middels hysterosalpingografie en pathologisch onderzoek aangetoond dat de tubae dan ook afgesloten zijn. Controle op een juiste sterilisatie kan dus eenvoudig middels een vaginale echoscopie plaatsvinden.
Bij twijfel wordt volgens strikte criteria in het protocol wel nog een buikoverzicht en Hysterosalpingogram gemaakt.
De patiënte kan enige menstruatieachtige krampen voelen bij het plaatsen. Onderzoek liet zien dat registratie van de pijn op een objectieve manier middels de Visuele Analoge Score (VAS), de gemiddelde score 2.5 en de mediaan 2.0 was.. Bij een normale menstruatie ervaart de vrouw een pijn van 2.8 tot 3.5. Bij 5% van de vrouwen kan de Essure niet geplaatst worden in verband met afwijkende anatomie, zoals tuba spasme, tuba blokkade door eerdere infecties of operaties.

Het zwangerschaps percentage van alle procedures, ongeacht of deze goed is uitgevoerd, is 2 per 1.000 na vijf jaar: na een geslaagde en gecontroleerde procedure na drie maanden is het zwangerschaps cijfer tot heden 0. Het zwangerschapscijfer na een geslaagde laparoscopische sterilisatie is 13.
De patiënt tevredenheid is zeer hoog; 99% zou deze methode aan anderen aanbevelen, ook die 5% van de vrouwen bij wie de ingreep niet was gelukt was.

Meer informatie over de ingreep is hier te vinden.